PISA

PISA onderzoekt elke 3 jaar de vaardigheden en kennis in lezen, wiskunde en natuurwetenschappen van 15-jarigen. Daarbij ligt de focus niet op wat leerlingen precies leren op school, maar hoe zij hun kennis en vaardigheden in het dagelijks leven toepassen. Meer dan 80 landen en 500.000 leerlingen doen mee.

Het Expertisecentrum Nederlands maakt deel uit van het consortium dat in opdracht van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO) het Nederlandse aandeel zal uitvoeren van het grootschalige, internationaal vergelijkende Programme for International Student Assessment (PISA) onderzoek. PISA wordt geïnitieerd door de Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD) en heeft als doel na te gaan hoe 15-jarige leerlingen uit 80 verschillende landen voorbereid zijn op het functioneren in de huidige kennismaatschappij en welke veranderingen zich daarbij de voorbije jaren hebben voorgedaan. PISA kent drie domeinen: leesvaardigheid, natuurwetenschappen en wiskunde. Naast deze domeinen wordt ook de kennis van en het inzicht in de financiële begrippen getoetst binnen het domein financiële geletterdheid.

In de meting van 2018 is het hoofddomein leesvaardigheid; in PISA-2021 is wiskunde het hoofddomein. Naast het digitaal toetsen van de vaardigheden van ruim 6.000 vijftienjarige leerlingen worden ook niet-cognitieve onderwijsopbrengsten (attitudes, gedrag) van leerlingen in kaart gebreacht. Ook wordt onder schoolleiders informatie verzameld over de onderwijscontext waarin leerlingen deze vaardigheden leren. De resultaten van PISA bieden scholen en beleidsontwikkelaars waardevolle gegevens over de mate waarin Nederlandse scholen succesvol zijn in het voorbereiden van leerlingen op de 21e eeuw. In een internationaal vergelijkend rapport worden onderwijssystemen en prestaties van landen met elkaar vergeleken. Op deze manier kan men leren van elkaars zwakke en sterke punten.

PISA wordt driejaarlijks uitgevoerd en Nederland neemt sinds 2000 deel aan het onderzoek. Het consortium van onderzoekers van Universiteit Twente (UT), Expertisecentrum Nederlands (EN) en KBA Nijmegen is sinds PISA-2018 verantwoordelijk voor het Nederlandse aandeel in PISA. Op de website van PISA-Nederland vindt u meer informatie over de achtergrond, de uitvoering en de resultaten van het onderzoek. Op deze website is het ook mogelijk een voorbeeldvraag uit de verschillende domeinen te maken.